Ο Σταύρος Λάντσιας επιστρέφει στο Θέατρο Δόρα Στράτου, αυτή τη φορά με δικό του υλικό. Στις 27 Σεπτεμβρίου, στο πλαίσιο των Φ Hill Sessions, ο πιανίστας και συνθέτης παρουσιάζει το «Waving Hands» με οκτώ μουσικούς στο πλευρό του, σε μια βραδιά που την αφιερώνει στις δίδυμες κόρες του, την Άρτεμη και την Ίριδα.
Για τον ίδιο, το πρότζεκτ σηματοδοτεί κάτι παραπάνω από έναν νέο δίσκο. «Μια “Άλλη Ζωή” που δεν φανταζόμουν δυνατή! Πλέον νιώθω τη μεγάλη ευθύνη να είμαι πρότυπο για τα παιδιά μου», λέει. «Όλα αυτά που ήθελα να αλλάξω στον εαυτό μου, προς το καλύτερο, είναι πλέον προτεραιότητα». Δημιουργικά, όπως περιγράφει, αισθάνεται την ανάγκη να ψάξει ακόμα πιο βαθιά μέσα του και, μέσω της μουσικής, να αποκαλυφθεί και να έρθει ακόμα πιο κοντά στο ακροατήριο. Να αγγίξει και να εμπνεύσει.
Η διαδρομή που τον έφερε ως εδώ έχει σταθμούς. Τη μεγάλη του αγάπη, την τζαζ, την εξέφρασε αρχικά σχηματίζοντας με τον σαξοφωνίστα David Lynch και τον μπασίστα Γιώτη Κιουρτσόγλου τους Human Touch. Ως πιανίστας και ενορχηστρωτής έχει συνεργαστεί με σπουδαία ονόματα από όλο το εύρος της ελληνικής μουσικής, ενώ η προσωπική του δισκογραφία ξεκίνησε το 1999 με το «Επιστροφή» και περιλαμβάνει πέντε άλμπουμ – ανάμεσά τους και ένα ζωντανά ηχογραφημένο – με πιο πρόσφατο το «My Ennio Morricone» του 2023, σε ευρηματικές επανεκτελέσεις θεμάτων του αείμνηστου Ιταλού συνθέτη. Στις προσωπικές του δουλειές βασική κατεύθυνση έχει μάλλον το λεγόμενο τρίτο ρεύμα, την τάση της τζαζ που εισήγαγε κυρίως ο Αμερικανός πιανίστας Bill Evans.
Το έκτο κατά σειρά άλμπουμ, «Waving Hands», κυκλοφόρησε στις αρχές Νοεμβρίου.
Στη σκηνή του Δόρα Στράτου θα βρεθεί με επτά ακόμη μουσικούς. Η δυναμική αλλάζει, και ο ίδιος το ξέρει. «Πάντοτε μου άρεσε να φτιάχνω μπάντες και να διαχειρίζομαι διαφορετικές, ταλαντούχες προσωπικότητες που θαυμάζω», λέει. «Η ενέργεια πάνω στη σκηνή είναι πολύ έντονη, με πληθώρα ηχοχρωμάτων. Ο ακροατής, πιστεύω, βιώνει τις διαφορετικές δυναμικές, μεταφέροντας την προσοχή του από το ένα όργανο στο άλλο».
Χώρο για αυτοσχεδιασμό αφήνει πλέον λιγότερο απ’ ό,τι σε μικρότερα σχήματα. Στις ενορχηστρώσεις του, ωστόσο, φροντίζει να «λάμψουν» όλοι. «Για μένα, ο αυτοσχεδιασμός πρέπει να ακούγεται σαν μια φυσική συνέχεια της μελωδίας και όχι απλώς σαν μια ευκαιρία για επίδειξη δεξιοτεχνίας», λέει.
Στις συνεργασίες του αναζητά κάτι που δεν μετριέται με τεχνικά κριτήρια. «Με ενδιαφέρει πολύ η “ανησυχία” του μουσικού. Όχι μόνο το πόσο καλά παίζει, αλλά τι ακούει, πώς αντιδρά και τι φέρνει στη μουσική που δεν υπήρχε πριν». Οι σημαντικές στιγμές, όπως τις περιγράφει, ήταν εκείνες όπου η σχέση ήταν αμφίδρομη, όπου αναγκάστηκε να ξανασκεφτεί τον τρόπο που έπαιζε ή έγραφε. «Ίσως τελικά δεν υπάρχει μία μόνο “κομβική” συνεργασία. Υπάρχουν άνθρωποι που συναντήθηκαν μαζί μου σε μια συγκεκριμένη στιγμή της ζωής μου και άφησαν κάτι που συνέχισε να υπάρχει μετά».
Κλασική μουσική δεν θα έγραφε, παρότι τη σέβεται βαθιά. «Από μικρός, όμως, όταν καταπιανόμουν με το συγκεκριμένο ρεπερτόριο, κατέληγα να φτιάχνω τις δικές μου διασκευές», θυμάται.
Για την αξία της ζωντανής εμπειρίας σε μια εποχή γρήγορης, αποσπασματικής ακρόασης, στέκεται στον κοινό χρόνο. «Για μιάμιση ή δύο ώρες βρίσκονται μαζί σε έναν χώρο άνθρωποι που δεν γνωρίζονται μεταξύ τους και ακούν το ίδιο πράγμα την ίδια στιγμή. Και η μουσική δεν είναι ακριβώς ίδια με αυτή που άκουσες χθες ή που θα ακούσεις αύριο». Το απρόβλεπτο, μια αντίδραση του κοινού, ένας ήχος, μπορεί να κάνει μια συναυλία μοναδική. «Και ίσως αυτό χρειαζόμαστε λίγο περισσότερο σήμερα: να είμαστε κάπου πραγματικά παρόντες, χωρίς να κάνουμε ταυτόχρονα κάτι άλλο».
Δεύτερη φορά στο Φ Hill Sessions, λοιπόν, αλλά με άλλη αφετηρία. Την πρώτη, στο Φιλοπάππου, τη θυμάται για τον χώρο, «με τις μοδίστρες στα καμαρίνια να φτιάχνουν κοστούμια για το πασίγνωστο συγκρότημα παραδοσιακών χορών» και το ξύλινο πατάρι όπου έχουν χορέψει γενιές. Τότε ερχόταν με το «My Ennio Morricone». Τώρα φέρνει το οκτέτο του «Waving Hands» και, όπως λέει, προτείνει μια διαφορετική πλευρά του εαυτού του. «Αυτό που θα ήθελα να μοιραστώ με το κοινό είναι κυρίως η χαρά του να παίζουμε αυτή τη μουσική όλοι μαζί. Γιατί ο δίσκος έγινε με αυτή ακριβώς την ανάγκη: να καταγράψω τη χαρά της στιγμής και την επικοινωνία μεταξύ των μουσικών».