Για ένατη συνεχή χρονιά, η Καλαμάτα μετατρέπεται σε έναν διεθνή πόλο έλξης για τους λάτρεις της κλασικής μουσικής, φιλοξενώντας τις καταξιωμένες «Διεθνείς Μουσικές Ημέρες Καλαμάτας». Ένας θεσμός που έχει καθιερωθεί ως κορυφαίο πολιτιστικό γεγονός, προσφέροντας μια μοναδική πλατφόρμα καλλιτεχνικής συνάντησης και εκπαίδευσης.
Η Καλαμάτα ως Διεθνές Μουσικό Κέντρο: Ένας Θεσμός Εξωστρέφειας
Από τις 24 Αυγούστου έως τις 6 Σεπτεμβρίου, η πόλη της Καλαμάτας «ντύνεται» με ήχους και μελωδίες, υποδεχόμενη κορυφαίους μουσικούς και σολίστ από την Ελλάδα και το εξωτερικό. Οι «Διεθνείς Μουσικές Ημέρες Καλαμάτας» (International Kalamata Music Days – IKMD), υπό την καλλιτεχνική διεύθυνση των Indira Rahmatulla, Στάθη Γυφτάκη και Δημήτρη Λάμπου, αποτελούν πλέον ένα σημείο αναφοράς στον παγκόσμιο χάρτη της κλασικής μουσικής.
Σε μια πρόσφατη συνέντευξη με το Αθηνόραμα, ο κ. Στάθης Γυφτάκης, αναγνωρισμένος συνθέτης, καλλιτεχνικός διευθυντής του Δημοτικού Ωδείου Καλαμάτας και του Διεθνούς Φεστιβάλ Χορωδιών Καλαμάτας, καθώς και ιδρυτικό μέλος των Διεθνών Μουσικών Ημερών, ανέλυσε τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά του φεστιβάλ. Όπως χαρακτηριστικά ανέφερε, το φεστιβάλ λειτουργεί σε ένα «οικογενειακό» περιβάλλον, ενισχύοντας τους δεσμούς μεταξύ μουσικών από διαφορετικές χώρες και προσφέροντας στο κοινό της Καλαμάτας μια διεθνή μουσική εμπειρία.
Οι Πυλώνες του Φεστιβάλ: Εκπαίδευση και Πολυσυλλεκτικότητα
Ο κ. Γυφτάκης τόνισε ότι το φεστιβάλ βασίζεται σε δύο βασικούς πυλώνες:
- Διεθνή Masterclasses: Με τη συμμετοχή διακεκριμένων μουσικών από όλο τον κόσμο, τα masterclasses προσφέρουν μια μοναδική ευκαιρία εκπαίδευσης και ανταλλαγής γνώσεων.
- Πολυσυλλεκτικό Συναυλιακό Πρόγραμμα: Το πρόγραμμα καλύπτει ένα ευρύ φάσμα μουσικών ειδών, από τη μουσική του Μεσαίωνα έως τη σύγχρονη τζαζ, την παγκόσμια παραδοσιακή μουσική και την avant-garde.
Αυτή η συνύπαρξη μαθητών, καθηγητών, προσκεκλημένων μουσικών και οργανωτικής ομάδας δημιουργεί ένα περιβάλλον όπου η προσωπική επαφή και η καλλιτεχνική ανταλλαγή ευδοκιμούν. Ιδιαίτερα για τους σπουδαστές του Δημοτικού Ωδείου Καλαμάτας, η δυνατότητα αυτής της διεθνούς εμπειρίας είναι ανεκτίμητη.
Μουσική Διαχρονικότητα και Πολιτισμικός Διάλογος
Σχετικά με τη γεφύρωση μουσικών παραδόσεων από τον Μεσαίωνα έως την avant-garde, ο κ. Γυφτάκης επεσήμανε τη διαχρονική φύση της μουσικής: «Κατά τη γνώμη μου, η μουσική στην πραγματικότητα είναι μία. Ούτως ή άλλως, η μουσική, αλλά και όλες οι τέχνες, αναπτύχθηκαν σε μια γραμμική σχέση. Η μουσική της κάθε εποχής οδηγούσε στη μουσική της επόμενης “γενιάς”». Αυτή η προσέγγιση επιτρέπει στο φεστιβάλ να «ξαναδιαβάζει» τη μουσική μέσα σε ένα περιβάλλον όπου όλες οι μουσικές συνομιλούν χωρίς χρονικά όρια, αποδεικνύοντας την ετερογένεια και την πολυμορφία της μουσικής έκφρασης.
Ως συνθέτης, ο κ. Γυφτάκης αναφέρθηκε στην ενσωμάτωση παραδοσιακών στοιχείων στη σύγχρονη μουσική γραφή του, τονίζοντας ότι οι επιρροές αυτές είναι συχνά υποσυνείδητες και φυσιολογικές, καθώς οι συνθέτες δεν ζουν αποκομμένοι από την παράδοση. Η συνεργασία με καλλιτέχνες από διαφορετικά πολιτισμικά και μουσικά υπόβαθρα αποτελεί γι’ αυτόν πηγή έμπνευσης, καθώς έρχεται σε επαφή με νέες τεχνικές και αισθητικά περιβάλλοντα.
Καινοτομίες και ο Διεθνής Διαγωνισμός Νέων Καλλιτεχνών
Μια σημαντική καινοτομία φέτος είναι η περαιτέρω ενίσχυση του πολυπολιτισμικού διαλόγου, καθώς και η ενσωμάτωση του Διεθνούς Διαγωνισμού Νέων Καλλιτέχνων. Αυτή η πρωτοβουλία, παρόλο που δεν αποτελεί κάτι εντελώς νέο για το φεστιβάλ (το οποίο πάντα στήριζε τους νέους καλλιτέχνες), σηματοδοτεί μια επίσημη δέσμευση στην ανάδειξη του ταλέντου. Οι νικητές του διαγωνισμού θα έχουν την ευκαιρία να συμμετάσχουν στο 10ο επετειακό φεστιβάλ, ενισχύοντας τη φιλοσοφία του θεσμού για την υποστήριξη των νέων μουσικών.
Ο Αντίκτυπος στην Τοπική Κοινωνία και το Μέλλον
Η παρουσία των «Διεθνών Μουσικών Ημερών» στην Καλαμάτα έχει πολλαπλό αντίκτυπο:
- Εμπλουτισμός της τοπικής κοινωνίας: Η Καλαμάτα, με την πλούσια μουσική της παράδοση, αποκτά πρόσβαση σε διεθνώς καταξιωμένους καλλιτέχνες που συνήθως εμφανίζονται σε μεγάλα φεστιβάλ.
- Ενίσχυση της καλλιτεχνικής σκηνής: Οι σπουδαστές του Ωδείου έχουν την ευκαιρία να «αναμετρηθούν» και να εμπνευστούν από διεθνείς ομότεχνούς τους, ανεβάζοντας το επίπεδο της τοπικής μουσικής εκπαίδευσης.
Ο κ. Γυφτάκης περιγράφει τις ημέρες του φεστιβάλ ως τις «15 πιο όμορφες, δημιουργικές, ευτυχισμένες και γεμάτες έμπνευση μέρες» του χρόνου, παρά τις απαιτήσεις και το άγχος της διοργάνωσης.
Όσον αφορά την έννοια της avant-garde, ο κ. Γυφτάκης τόνισε ότι, ενώ θεωρείται πρωτοποριακή και ενάντια στις συμβάσεις, διαφωνεί με τη «σκόπιμη» αποξένωση του κοινού. «Αυτή η “σκόπιμη” αποξένωση έχει φέρει σαν αποτέλεσμα τη μείωση του κοινού και την απαξίωση πολύ ενδιαφέροντων μουσικών πειραματισμών», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Κλείνοντας, για την επόμενη δεκαετία, το όραμα του φεστιβάλ επικεντρώνεται στην οικονομική σταθερότητα για τη στήριξη της ορχήστρας του φεστιβάλ, η ύπαρξη της οποίας είναι κομβικής σημασίας για την περαιτέρω ανάπτυξή του. Παράλληλα, στόχος παραμένει η διατήρηση του υψηλού καλλιτεχνικού και εκπαιδευτικού προφίλ που το έχει καθιερώσει ως έναν από τους σημαντικότερους πολιτιστικούς θεσμούς στη χώρα.